Risico balenpers: voorkom ongevallen
De meeste bedrijven maken voor de verwerking van papierafval gebruik van machines, die variëren van een eenvoudige shredder waarmee papier wordt versnipperd, tot een automatische persinstallatie waarmee papierrestanten als balen verpakt kunnen worden.
Risicovolle activiteit
Papierafval verwerkingsmachines staan vaak in aparte ruimten in een fabriek en krijgen niet altijd dezelfde aandacht als machines waarop productie wordt gedraaid. Het zijn vaak werkplekken waar mensen alléén werken en soms zelfs maar een deel van hun tijd aanwezig hoeven te zijn. Hierdoor kan het gebeuren dat een risicovolle activiteit in de praktijk onbekend is en onvoldoende wordt beheerst.
Regelmatig zien we de gevolgen hiervan. In het gunstigste geval worden onveilige situaties gemeld of worden we opgeschrikt door een bijna-ongeval, maar er is eerder dit jaar ook een ongeval geweest met dodelijke afloop. Deze ongevallen kunt u voorkomen door extra aandacht te besteden aan de shredder, perscontainer en/of balenpers in uw bedrijf.
Waar kunt u risico’s verwachten?
Bij de papierafval verwerkingsmachines komen een aantal gemeenschappelijke risico’s voor, zoals:
- Beklemmings- en amputatierisico door bewegende en/of scherpe delen;
- Het onverwachts in beweging komen van de machine, waarbij automatisch een aantal opeenvolgende bewegingen wordt uitgevoerd;
- Hydraulische installatie met perskracht zoals balen- of afvalpers;
- Betreden (van besloten ruimten in een installatie) is mogelijk, bijvoorbeeld bij storing;
- Veiligheidsvoorzieningen (zoals noodstoppen) die niet goed functioneren of moeilijk bereikbaar zijn.
Wat kunt u hieraan doen?
- Inventariseer waar papierafval verwerkingsmachines voorkomen en controleer of de risico’s hiervan in de (machine-)RI&E zijn opgenomen.
- Controleer of alle veiligheidsvoorzieningen werken en of deze zijn opgenomen in een periodiek inspectiesysteem. Stel de machine buiten gebruik als een veiligheidsvoorziening niet in orde is.
- Maak een Taak Risico Analyse van de werkzaamheden die in de papierafvalverwerking voorkomen. Let hierbij ook op het oplossen van storingen zoals verstoppingen.
- Maak een duidelijke werkinstructie die aangeeft wat een operator wel en niet mag doen en hoe werkzaamheden moeten worden uitgevoerd (eventueel met foto’s).
- Pas Lockout Tagout Tryout* als werkwijze toe bij onderhoud en storingen zodat veilig in een machine gewerkt kan worden.
- Neem maatregelen voor het betreden van Besloten Ruimten**. Beoordeel risico’s vooraf, stel een werkvergunning op en maak afspraken (bijvoorbeeld over een mangatwacht) voordat iemand in een besloten ruimte aan de slag gaat.
Het Verbond Papier en Karton heeft veel informatie waarmee bovengenoemde acties snel en goed kunnen worden uitgevoerd. Op deze website vindt u informatie of neem contact op met de helpdesk.
* Lockout Tagout Tryout is een werkmethode waarbij alle energiebronnen worden afgesloten, geborgd en gecontroleerd voordat werkzaamheden aan een machine of installatie kunnen worden uitgevoerd.
** Een Besloten Ruimte is een gesloten of deels open omgeving met een al dan niet vernauwde toegang, die niet ontworpen is voor het verblijf van personen, en waar activiteiten plaatsvinden die risico’s met zich meebrengen op het gebied van veiligheid, gezondheid en welzijn.
Het zal je maar gebeuren...
Het Duitse Berufsgenossenschaft Druck und Papier publiceert beschrijvingen van ongevallen die hebben plaatsgevonden in de Duitse pkgv-industrie. Wim de Groen vertaalde ze naar het Nederlands zodat we ons allemaal bewust kunnen worden van hoe het NIET moet.
Veilig werken
